kinh nghiệm tiết kiệm pin cho máy tính xách tay

1. Tắt bớt các phần mềm đang chạy nền trong windows - Yahoo, Google Desktop search, Antivirus.. vân vân. Tất cả các phần mềm này vẫn chạy thường trực trong Windows ngay cả khi bạn đã tắt ngoài desktop. Tắt bớt những gì bạn cho là không cần thiết (ví dụ Antivirus khi không kết nối Internet) khi máy đang sử dụng điện từ pin.

2. Tắt bớt thiết bị cắm ngoài – Các thiết bị sử dụng điện từ USB như chuột và WiFi hút hết điện pin một cách “chóng vánh”, vì thế nên tắt bớt khi không sử dụng. Tất nhiên, cũng tránh sạc điện cho các thiết bị cầm tay khác như iPod, điện thoại di động qua cổng USB.

3. Tăng thêm RAM – tăng RAM sẽ giúp laptop ít phụ thuộc vào virtual memory, và như vậy ít sử dụng ổ cứng hơn, tiết kiệm điện hơn. Tuy nhiên cần chú ý thêm RAM cũng sử dụng thêm điện pin, chỉ nên lắp thêm RAM khi bạn thực sự cần chạy các tác vụ ngốn nhiều tài nguyên hệ thống.

4. Chạy phần mềm từ ổ cứng thay vì từ CD/DVD - Ổ cứng laptop đã tốn điện, ổ quang còn tốn hơn. Thậm chí đĩa trong ổ nhưng không đọc cũng đã tốn điện. Bạn có thể sử dụng một số phần mềm tạo đĩa ảo như Alcohol 120% thay vì đọc trực tiếp trên đĩa CD/DVD.

5. Lau đầu tiếp xúc của pin thường xuyên. Các đầu tiếp xúc giữa pin và các bộ phận khác trong laptop cần lau sạch thường xuyên với vải mềm thấm cồn, nhằm giúp việc truyền điện từ pin sang máy hiệu quả hơn.

6. Chăm sóc pin cần thận – Chú ý giúp pin máy của bạn “tập thể dục”. Đừng để pin đã sạc đầy không sử dụng quá lâu. Cố gắng dùng ít nhất một hoặc hai lần mỗi 2 -3 tuần. Chú ý thêm rằng không nên sử dụng các loại pin Li-On đến khi cạn kiệt điện.

7. Hibernate, đừng standby – Mặc dù để máy tính ở chế độ chờ standby giúp bạn tiết kiệm điện và quay lại công việc ngay khi cần thiết, chức năng Hibernating còn tiết kiệm điện hơn. Toàn bộ trạng thái của RAM sẽ được lưu vào ổ cứng laptop, và máy tính xách tay của bạn sẽ hoàn toàn ngưng hoạt động khi hibernating, trong khi vẫn có thể quay lại làm việc gần như tức thời như standby.

8. Không để máy quá nóng- Laptop sẽ hoạt động hiệu quả hơn khi “mát mẻ”. Thử làm việc trong phòng máy lạnh, hoặc lau chùi kĩ các khe thoát nhiệt ở phía sau máy khi có thời gian rỗi.

9. Tinh chỉnh các cài đặt về mức tiêu thụ điện – Bạn có thể chỉnh các lựa chọn này khi click chuột phải lên màn hình desktop, properties > ScreenSaver > power > max battery.

10. Không chạy quá nhiều phần mềm một lúc – Không nên sử dụng laptop như PC: làm việc trên Word trong khi phần mềm hỗ trợ download đang hoạt động và WMP đang chơi MP3. Càng bật nhiều chương trình, máy càng ngốn pin, và đôi khi bạn sẽ hết pin trước khi hoàn thành bất cứ việc gì.

Nhồi xả liên tục sẽ làm pin laptop nhanh bị chai

Hiện nay, rất nhiều anh chị, bạn bè dùng máy tính xách tay; nhưng làm cách nào để tuổi thọ pin máy tính xách tay kéo dài tuổi thọ?. Thạch sưu tầm và chia sẻ cùng các anh chị, các bạn:

Nên chạy laptop bằng bộ sạc và tháo pin đầy ra, thao tác này giúp pin trong máy tính xách tay bền hơn. Bộ phận này sẽ giảm tuổi thọ nhanh nếu vừa sạc vừa cho máy hoạt động bởi lúc này hiện tượng nhồi xả đang diễn ra liên tục.

Mới sắm được chiếc laptop khá "đỉnh", anh Nguyễn Đình Trung nâng niu nó từ lớp vỏ đến cả thành phần lưu giữ năng lượng cho máy. Được nhiều người tư vấn, Trung rất kỹ càng khi mỗi lần sạc pin đầy là rút nó ra và chỉ dùng điện.

Tuy nhiên, một người bạn khác đang làm kỹ thuật viên vi tính lại khuyên anh nên để nguyên pin khi cắm điện vào dùng. Ngay cả khi bộ phận này đã đầy thì cũng không nên rút nó ra khi cho máy hoạt động bằng sạc.

Nhiều người dùng khác cũng đang băn khoăn trước tình huống này. Theo anh Nguyễn Văn Hưng, một thợ sửa máy tính tại quận 7, TP HCM, nên cho máy chạy bằng pin hơn là dùng nguồn điện trực tiếp từ bộ phận sạc và chỉ khi nào pin hết mới cắm vào sạc. Anh Hưng giải thích, dùng điện để chạy trực tiếp cho laptop sẽ dễ xảy ra nguy hiểm về cháy nổ. Bởi nguồn điện cấp từ bên ngoài thường không ổn định. Bên cạnh đó, các trường hợp mất điện bất ngờ dễ xảy ra. Về mặt kỹ thuật các thành phần chính của máy có nguy cơ bị chạm dẫn đến hỏng máy. Hơn nữa, nếu người dùng đang thao tác những thông tin quan trọng mà chưa kịp lưu lại thì khả năng mất dữ liệu là hoàn toàn có thể xảy ra.

"Không nên vừa sạc pin vừa cho máy hoạt động. Cũng như việc pin đã đầy nhưng vẫn cắm điện để dùng là điều cần tránh", anh Võ Văn Hậu, một thợ sửa laptop lâu năm tại quận Tân Bình, TP HCM khuyên.

Trên nguyên tắc, khi cắm sạc máy sử dụng hết 3 phút thì pin sạc được khoảng 5 phút. Khoảng chênh lệch này giúp pin có thể đầy vào một thời điểm sau đó. Nhưng điều lưu ý là việc vừa cho máy hoạt động vừa sạc pin cũng đồng nghĩa với hiện tượng nhồi và xả năng lượng diễn ra liên tục. Trong khi đó, các nhà sản xuất pin đều khuyến cáo phải dùng pin gần hết rồi mới sạc đầy để sử dụng tiếp.

Anh Hậu cũng khẳng định: "Cắm sạc để dùng laptop khi ở nhà hay công sở sẽ đạt hiệu quả tối đa nhất cho tuổi thọ pin". Tuy nhiên, anh cũng lưu ý không nên quá lạm dụng cách tháo pin và không sử dụng trong một thời gian dài đến cả tháng.

Cấu tạo pin laptop khá giống pin điện thoại di động. Vì vậy, việc ít sử dụng sẽ làm đỡ "tổn thọ" hơn. Mặt khác, về kỹ thuật khi không sử dụng, pin để ngoài vẫn tự động xả với một lượng rất nhỏ. Do đó, nếu hiện tượng này kéo dài suốt từ 2 đến 3 tháng, pin sẽ gặp tình trạng không thể sạc được hoặc nếu pin sẽ không thể đầy dù cắm điện suốt 24 tiếng.

Nhiều người đã gặp tình huống này và ngỡ rằng pin mình đã bị hỏng. Nhưng thực sự các cell có trong pin laptop sau khi xả nhỏ giọt đến mực gần cạn thì trở về trạng thái như lúc vừa được sản xuất.

Để khắc phục người dùng cần sử dụng thao tác cắm sạc và rút ra liên tục cho đến khi nhận được đèn báo tín hiệu đang sạc pin trên máy. Người dùng để cho hệ thống sạc nhồi vào pin khoảng 8 tiếng (đối với loại có 6 cell). Nếu sau thời gian này pin vẫn không thể đầy thì bạn nên đem pin này ra nơi sửa chữa có uy tín để nhờ phục hồi cell. Quá trình này đơn giản chỉ là việc dùng thiết bị sạc điện trực tiếp vào từng cell có trong pin và sau đó mới lắp nó vào lại vị trí cũ. Đến lúc này pin mới trở lại bình thường được.

Các kỹ thuật viên máy tính cho rằng, để áp dụng cách trên thì không nên bỏ mặc pin quá 3 ngày là tốt nhất.

Sạc đầy pin và rút điện ra rồi dùng máy. Sau khi pin đã cạn mới cắm sạc vào. Ở cách này tuổi thọ pin có thể sẽ giảm đi chút ít so với phương thức trên, nhưng về độ an toàn dữ liệu đang thao tác hoặc các nguy cơ cháy nổ về điện cũng được giảm thiểu rất nhiều. Điều này có được là do việc hoạt động bằng pin được thiết kế từ nhà sản xuất sẽ luôn có dòng điện ổn định hơn cho toàn bộ các thành phần của máy. Hơn nữa, hiện tượng bị tắt nguồn bất ngờ khó xảy ra khi hầu hết các máy tính xách tay đều có chế độ báo hiệu pin gần cạn năng lượng.

Laptop - Notebook - Máy tính xách tay là gì

 Một chiếc máy tính xách tay

1. Định nghĩa

Máy tính xách tay (tiếng Anh: laptop computer hay notebook computer) là một máy tính cá nhân gọn nhỏ có thể mang xách được. Nó thường có trọng lượng nhẹ, tùy thuộc vào hãng sản xuất và kiểu máy dành cho các mục đích sử dụng khác nhau. Máy tính xách tay có đầy đủ các thành phần cơ bản của một máy tính cá nhân thông thường.

2. Lịch sử

Chiếc máy tính xách tay đầu tiên trên thế giới là một chiếc Osborne 1 ra đời năm 1981. Trọng lượng của nó thật kỷ lục : 24,5 pound ( khoảng 11.1 kg), tốc độ xử lý đạt 4.0 Mhz, với bộ nhớ RAM là 64 K, màn hình xinh xắn nhỏ gọn chỉ có 5inch, và ổ cứng có trữ lượng 91 Kb. Giá thành của chiếc máy tính xách tay ban đầu là khoảng 1795 USD.

3. Những yêu cầu cơ bản của máy tính xách tay

Những yêu cầu cơ bản được quan tâm nhất đối với chiếc máy tính xách tay là:
Dung lượng pin (pin: Battery) : Với mục đích sử dụng nhiều khi di chuyển nên dung lượng pin là một yếu tố quan trọng để đánh giá về máy tính xách tay, dung lượng pin lớn cho phép thời gian làm việc dài hơn khi không sử dụng nguồn điện dân dụng.
Trọng lượng máy tính: Để thuận tiện cho quá trình mang đi lại, trọng lượng càng thấp càng tốt.
Kích thước: Tuỳ thuộc vào loại máy xách tay cho từng đối tượng sử dụng. Với các doanh nhân thường phải làm việc khi di chuyển thì kích thước nhỏ gọn, kết hợp với trọng lượng thấp, thời gian sử dụng pin dài là các yếu tố lựa chọn hàng đầu. Trái lại, với các game thủ và người thiết kế đồ hoạ thì kích thước màn hình lớn (dẫn đến kích thước tổng thể lớn) lại là vấn đề quan tâm của họ.
Tốc độ xử lý. Cũng giống như đối với máy tính cá nhân, tốc độ xử lý hiện nay đang được thay thế bằng hiệu năng. Hiệu năng cần thiết cũng phụ thuộc vào từng người sử dụng khác nhau. Doanh nhân có thể chỉ cần đến các bộ xử lý Celeron nhưng Game thủ hoặc những người xử lý đồ hoạ lại cần đến các bộ xử lý đa nhân và hiệu năng cao (ví dụ: Core 2 Duo).


4. Đặc điểm thiết kế

Tuy có đầy đủ các chức năng như các máy tính cá nhân thông thường, nhưng máy tính xách tay với một không gian nhỏ gọn nên các đặc điểm sau có sự khác biệt so với các máy tính cá nhân. Chi tiết hơn về từng thiết bị ở các hệ thống máy tính cá nhân thông thường xem các bài riêng về chúng.

5. Bộ xử lý (CPU)

Bộ xử lý được thiết kế riêng với sự chú trọng vào hiệu năng và tiết kiệm năng lượng, chúng có thể thay đổi tốc độ làm việc tuỳ theo yêu cầu của hệ thống. Để hạ giá thành sản phẩm, một số máy tính xách tay cũng sử dụng các bộ xử lý của máy tính cá nhân để bàn (thường rất ít).

6. RAM

RAM: Máy tính xách tay sử dụng loại RAM (So-DIMM) dành riêng, chúng ngắn hơn (và thường rộng hơn) các thanh RAM (Long-DIMM) thông thường cho máy tính cá nhân để bàn. Một máy tính xách tay thường được thiết kế hai khe cắm RAM (mà thường thì khi sản xuất chúng chỉ được gắn RAM trên một khe để người dùng có thể nâng cấp).

7. Ổ đĩa cứng ( HDD)

Ổ đĩa cứng của máy tính xách tay là loại ổ (2,5") có kích thước nhỏ hơn các ổ cứng của máy tính thông thường (3,5"), chúng có thể sử dụng giao tiếp ATA truyền thống hoặc SATA trong các máy sản xuất gần đây.

8. Chức năng đồ hoạ

Chức năng Đồ hoạ: Thường được tích hợp trên các chipset hoặc tích hợp trên bo mạch chủ. Đa phần các máy tính xách tay phổ thông và tầm trung sử dụng chức năng đồ hoạ tích hợp trên chipset và sử dụng bộ nhớ đồ hoạ chia sẻ từ RAM hệ thống. Các máy tính xách tay cao cấp bộ xử lý đồ hoạ có thể được tách rời và gắn trực tiếp trên bo mạch chủ, chúng có thể có RAM riêng hoặc sử dụng một phần RAM của hệ thống.

9. Màn hình

Màn hình của những máy tính xách tay ngày nay luôn thuộc loại màn hình tinh thể lỏng, chúng được gắn trực tiếp với thân máy và không thể tách rời. Một số máy tính xách tay thiết kế màn hình quay được và gập lại che đi bàn phím - kết hợp với thể loại này thường là màn hình cảm ứng.

10. Năng lượng cung cấp
Nguồn sử dụng lưới điện dân dụng của máy tính xách tay được thiết kế bên ngoài khối máy để tiết kiệm không gian. Điện năng cấp cho máy tính xách tay chỉ có một cấp điện áp một chiều duy nhất có mức điện áp thường thấp hơn 24 Vdc. Năng lượng cung cấp cho máy tính xách tay khi không sử dụng nguồn điện dân dụng là pin.

11. Tản nhiệt

Vấn đề tản nhiệt luôn được chú ý đối với các máy tính nói chung, ở máy tính xách tay, do thiết kế nhỏ gọn nên càng khó khăn cho các thiết kế tản nhiệt từ các thiết bị và linh kiện trong máy. Thiết kế tản nhiệt trong máy tính xách tay thường là: Các thiết bị toả nhiệt (CPU, chipset cầu bắc, bộ xử lý đồ hoạ (nếu có) được gắn các tấm phiến tản nhiệt, chúng truyền nhiệt qua các ống dẫn nhiệt sang một khối tản nhiệt lớn mà ở đây có quạt cưỡng bức làm mát. Các thiết bị còn lại được tản nhiệt trên đường lưu thông gió (theo cách bố trí hợp lý) hút gió vào trong vỏ máy (thông qua các lỗ thoáng) để đến khối tản nhiệt chung để thổi ra ngoài bằng quạt. Quạt tản nhiệt trong máy tính xách tay được thiết kế điều khiển bằng một mạch điện (có cảm biến nhiệt ở các bộ phận phát nhiệt) để có khả năng tự điều chỉnh tốc độ theo nhiệt độ (Điều này khác với quạt tản nhiệt trên các máy tính thông thường khi chúng thường được điều khiển bằng phần mềm hoặc với các hệ thống cũ có thể chỉ quay ở một tốc độ nhất định).

12. Kết nối mạng

Đa phần các máy tính xách tay hiện nay đều được tích hợp sẵn bộ điều hợp mạng không dây theo các chuẩn thông dụng (802.11 a/b/g hoặc các chuẩn mới hơn: n...) cùng với các bộ điều hợp mạng Ethernet (RJ-45) thông thường. Hình thức kết nối Internet quay số hiện nay đang dần được thay thế bằng các đường truyền tốc độ cao (ví dụ: ADSL) nhưng các máy tính xách tay vẫn thường được tích hợp các modem (quay số). Không ít máy tính xách tay còn được tích hợp sẵn bộ điều hợp bluetooth.

13. Bàn phím

Bàn phím máy tính xách tay thường không tuân theo tiêu chuẩn của các bàn phím máy tính cá nhân thông thường, phần phím số (Num Lock) thường được loại bỏ mà để thay thế nó bằng cách sử dụng các phím có vị trí tương tự để thay thế. Ngoài các phím chức năng thường thấy (như F1, F2...đến F12) trên các bàn phím thông dụng của máy tính cá nhân, máy tính xách tay còn có có một loạt các phím chức năng dành riêng khác, các phím này thường là chức năng thứ hai của các phím thường và chỉ được kích hoạt sau khi đã bấm phím chuyển đổi, phím chuyển đổi thường có ký hiệu Fn.

14. Multimedia
Loa luôn được tích hợp sẵn trên máy tính xách tay nhưng chúng có chất lượng và công suất thấp.
Webcam, Micro cũng thường được tích hợp ở một số máy tính xách tay sản xuất những năm gần đây. Chúng có công dụng giúp người sử dụng có thể hội họp trực tuyến hoặc tán ngẫu thông qua mạng Internet.

15. Một số chức năng thường thấy
Chức năng khôi phục nhanh: Để khôi phục hệ thống nhanh nhất khi xảy ra lỗi, máy tính xách tay thường được thiết kế các hình thức khôi phục hệ thống thông qua các bộ đĩa CD hoặc DVD (điều này cũng thường thấy trên một số máy tính cá nhân để bàn sản xuất đồng bộ của các hãng sản xuất phần cứng), hoặc bằng một nút (có thể có phương thức một vài thao tác) từ dữ liệu lưu sẵn trên ổ cứng (thường đặt trên các phân vùng ẩn). Các khôi phục của chúng gần giống như hình thức khôi phục bằng phần mềm "Ghost" (của hãng Symantec) hoặc một số phần mềm sao lưu ảnh phân vùng đĩa cứng mà không thực hiện hình thức cài đặt thông thường.


Nhận dạng vân tay: Để tăng mức độ bảo mật, một số máy tính xách tay được trang bị hệ thống nhận dạng (sinh trắc học) vân tay, người sử dụng chỉ có thể khởi động hệ thống nếu máy nhận ra đúng vân tay của chủ sở hữu máy tính (với vân tay được lưu sẵn trên máy).

16. Những chú ý với máy tính xách tay
Tạo thuận lợi cho tản nhiệt : Đặt lên giường để làm việc hoặc giải trí là một thói quen có hại cho máy tính xách tay mà nhiều người thường mắc phải. Máy tính xách tay được thiết kế đặt trên các mặt phẳng đủ cứng vững. Các chân đế cao một khoảng nhất định tạo lên một không gian cần thiết cho lưu thông không khí. Việc đặt máy tính xách tay lên các vị trí mềm (làm các chân đế bị lún và khi này toàn bộ các mặt dưới tỳ trực tiếp vào vị trí mềm. Chính vì vậy không nên đặt máy tính xách tay lên đùi hoặc lên các đệm mút (giường) khi làm việc hoặc giải trí trong thời gian dài bởi những vị trí như vậy có thể làm bít các lỗ thông thoáng làm nguồn lưu thông gió cưỡng bức trong cơ chế tản nhiệt.


Để tạo điều kiện cho sự tản nhiệt tốt hơn, một số hãng sản xuất thiết bị hỗ trợ máy tính đã chế tạo các tấm đế (tấm lót, tấm quạt lót) cho máy tính xách tay. Chúng thường có dạng tấm thoáng (có thể gắn quạt) để tối ưu việc lưu thông gió.

Không những có tác dụng thông gió, các tấm đế này còn tạo cho máy tính xách tay chếch lên một góc nhỏ để thuận tiện hơn cho người sử dụng khi nhập thông tin vào bàn phím và nâng cao màn hình gần hơn với tầm mắt. Một số hãng sản xuất các tấm đế này có thể kể đến là Cooler Master.

Nếu như bắt buộc phải làm việc với các máy tính xách tay trên các nền đệm mềm thì nên đặt chúng lên một tấm bìa cứng, hoặc các loại cặp ghim tài liệu có khổ A4 (còn được gọi là "cặp trình ký") để tạo ra một nền cứng nhằm tránh bít kín lỗ thông gió.
Bảo dưỡng pin
Những pin sử dụng trước đây, nhất là thế hệ nickel-cadmium hay nickel-metal-hydrid trước khi có pin lithium, yêu cầu rất khắt khe về quy trình sử dụng phóng và nạp điện. Nếu sử dụng pin không đến mức cạn đã sạc đầy trở lại có thể gây ra hiện tượng “chai” pin sau một thời gian. Các pin ngày nay (lithium) thường ít có hiện tương “chai” hơn tuy nhiên vẫn cần thực hiện bảo dưỡng pin để đảm bảo tăng tuổi thọ của pin. Các hình thức bảo dưỡng khác nhau tuỳ theo từng chế độ:

- Sau một thời gian dài không dùng pin (liên tục sử dụng nguồn điện dân dụng mà không sử dụng pin (đối với những người sử dụng máy tính xách tay tại văn phòng) thì khoảng 2 đến 3 tháng cần thực hiện bảo dưỡng một lần. Hình thức bảo dưỡng bao gồm sử dụng pin (không cắm điện) cho máy hoạt động cho đến khi còn khoảng 5 % (đảm bảo không hết sạch điện ở các loại pin Li-ion gây hư hỏng) thì lại cắm điện để sạc cho đến mức đầy pin. Mức năng lượng của pin có thể sử dụng các phần mềm bán kèm theo máy hoặc xem phần Power Meter trong Windows.
- Trong trường hợp thường xuyên sử dụng pin kết hợp với sử dụng nguồn điện dân dụng, nên bảo dưỡng pin theo phương thức trên với thời gian ngắn hơn: Khoảng hai tuần một lần.
- Nếu các máy tính xách tay mới được sử dụng lần đầu tiên: cần thực hiện nạp và xả pin như phần trên trong ba lần trước khi bắt đầu sử dụng.

Chống sốc
Chấn động khi đầu đọc của ổ cứng đang di chuyển hoặc đang đọc bề mặt ổ đĩa đôi khi là một tai họa đối với ổ đĩa cứng. Một số biện pháp thường được áp dụng:
- Cẩn thận "nương tay" nhẹ nhàng khi mang xách máy tính xách tay, đợi cho ổ cứng quay về vị trí an toàn khi nghỉ (đèn báo ổ cứng đã tắt), tránh gây tổn hại bề mặt đĩa.
- Một số máy tính xách tay thiết kế đời mới có chức năng "khoá" ổ đĩa cứng khi cảm thấy máy tính đang di động hoặc sốc (chức năng chống sốc).